Będąc w domu, mam przy sobie wszystko czego mi potrzeba, duży dom, ogród, jedzenie, książki, internetowe okno na świat i bliskość rodziny. Mała Zosia Zajczyk, ukrywana przez matkę w piwnicy warszawskiego getta miała tylko jedną z tych rzeczy. Bliskość matki. Chyba nikt z nas nie potrafi wyobrazić sobie trzylatki, która spędza samotnie wiele miesięcy w ciemnym pomieszczeniu i udaje jej się przeżyć oraz zachować z tego czasu ciepłe wspomnienia.

Wszystko to zawdzięcza właśnie bliskości z matką i jak się okazuje nie musiała ona oznaczać ciągłej fizycznej obecności. Dzięki swej pomysłowości, Natalia Zajczyk stworzyła dla swej córki świat zupełnie inny niż ten rzeczywisty. Przenikały się w nim wyobraźnia i kreatywna zabawa, z trudem zorganizowana ze skrawków dostępnych rzeczy.

Dziecięcych historii z czasu holokaustu przeczytałam już wiele ale jak się okazuje każda jest szczególna. Opowieść małej Zosi jest bardzo szczególna. Podobnie zresztą jak wyjątkowa jest książka, w której się znalazła.

Polecam również zajrzeć na stronę Instytutu Yad Vashem (TUTAJ), gdzie można znaleźć ciekawie opracowane wspomnienia Zosi, wraz z materiałam edukacyjnymi dla nauczycieli i dla dzieci.  Tam wciąż mieszka również lalka Zuzia, która wraz ze swą małą przyjaciółka przetrwała zagładę.

Książkę w sklepie Pikinini znajdziecie TUTAJ

Agata Tuszyńska, Iwona Chmielewska “Mama zawsze wraca”, Wydawnictwo Dwie Siostry 2020

The post Mama zawsze wraca appeared first on Pikinini.

“Kurkę Pstrokatkę”, kolejną po “Czerwonym Kapturku” książeczkę typu pop-art, którą Wam w całości prezentuję, wydano w Moskwie (roku nie podano). Babcia i dziadek noszą łykowe łapcie, jedzą z jednej miski, mieszkają w krytej strzechą białej chatce nieopodal brzozowego lasu. Dziadek gra na bałałajce, jego sąsiad na harmonii a babcia tańcuje z chusteczką w dłoni. Ach i jeszcze coś najbardziej niesamowitego dla mnie jako dziecka – babcia śpi na piecu! To bardzo popularna forma nocnego wypoczynku w rosyjskich bajkach i baśniach, która jednak bardzo mnie kiedyś ciekawiła. Książka przetrwała wszystkie moje i mojej siostry nią fascynacje w dość dobrej kondycji. Może dlatego, że jej ruchome elementy nie są zbyt skomplikowane.

Zapraszam więc do lektury!

Jeśli chcecie przeczytać książeczkę wraz ze mną i zobaczyć poszczególne rozkładówki w ruchu, zajrzyjcie na zapisanych relacji (Baśnie) na Instagramie Pikinini.

The post Kurka Pstrokatka (i dziadek i babka) appeared first on Pikinini.

Poszczególne sceny są już mocno sfatygowane. A to Czerwony Kapturek nie umie się schować za drzewem, a to wilk zamiast groźnie kłapać paszczą, po prostu mdleje. Najważniejsze są jednak zachowane emocje, które przy każdym przewróceniu kart, wracają do mnie we wspomnieniach. Książka została wydana w Pradze, w roku 1974. Czytałam ją w Instastories (próbując manewrować ruchomymi elementami). Jeśli korzystacie z Instagrama, znajdziecie fragmenty w zapisanych relacjach. Na blogu za to, możecie bliżej przyjrzeć się poszczególnym ilustracjom. Być może ktoś z Was też miał taką książkę w dzieciństwie? Zapraszam do wspólnej lektury.

Jak widzicie uwielbiamy Czerwonego Kapturka więc musieliśmy zaprosić go do Pikinini. Jeśli będzie szukać go w sklepie, znajdziecie go w TUTAJ (Zabawy z Literaturą — > Baśnie)

The post Zapraszamy na kawę z Czerwonym Kapturkiem appeared first on Pikinini.

Francuska królowa stała się prekursorką masowego trendu wykupywania gospodarstw w malowniczych regionach Europy a jej naśladowcy pojawili się również na wzgórzach północno-zachodniej Anglii. Okazało się jednak, że zjawisko to nie służy wcale miejscom, którymi tak zachwycają się mieszczuchy. Przez nich zanika tradycyjny sposób życia a przebrana w nostalgiczne szaty cywilizacja niszczy ekonomiczne podstawy bytu miejscowej ludności.

Dostrzegła to już ponad sto lat temu Beatrix Potter, słynna autorka ilustrowanych przez siebie powiastek dla dzieci, ze sprzedaży których uzyskiwała dochód pozwalający jej wykupywać upadające farmy, by po swej śmierci przekazać je brytyjskiej organizacji National Trust zajmującej się ochroną zabytków i przyrody Wielkiej Brytanii. Pisarka zajęła się prawdziwą hodowlą owiec i żyła podobnie jak jej sąsiedzi w Krainie Jezior.

(Polecam film „Miss Potter” opowiadający o życiu pisarki. TUTAJ).

Sposób życia Beatrix Potter spodobałby się innemu pisarzowi, autorowi książki “Życie pasterza”, z brytyjskiej Krainy Jezior. James Rebanks codziennie zmaga się z trudami hodowli owiec. Towarzyszą mu pasterskie psy, przerzucanie gnoju, codzienne wstawanie o świcie, ciężka praca w mrozie i upale, walka z chorobami, problemami ekonomicznymi, ale i satysfakcja z tego co robi i gdzie żyje.

„Praca w górach wymaga wiele pokory, można powiedzieć, że jest przeciwieństwem zdobywania gór; wyzwala człowieka ze złudzenia, jakim jest przypisywanie sobie nadmiernego znaczenia. Jestem zaledwie jednym z wielu pasterzy, którzy przez tę krótką chwilę wypasają swoje stado na naszym wzgórzu.”

James Rebanks przypomina mi innego pasterza, który wraz z rodziną mieszka kilkadziesiąt kilometrów na północ od Lake District, w szkockim hrabstwie Dumfries and Galloway. Jego farmę odwiedziliśmy wiele lat temu, podróżując po Wielkiej Brytanii z czteroletnią Rozalką.

Dziś zapraszam Was do wspólnego obejrzenia naszego starego albumu i porannej wyprawy na pastwisko. XIX-wieczne gospodarstwo, w którym mieszkaliśmy liczy 170 hektarów. Na łąkach wypasa się trochę bydła i ok. 650 owiec, żyjących prawie cały rok na dworze. W zagrodzie przebywają tylko chore lub nowonarodzone, słabe jagnięta. Jedno z nich możecie zobaczyć na rękach Rozalki.

O hodowli owiec opowiadał nam Simon, który wczesnym rankiem zabrał nas w wraz ze swoimi psami rasy border collie na karmienie inwentarza. Otwieraliśmy drewniane bramy w kamiennych murkach grodzących pastwiska, słuchaliśmy beczenia uradowanych owiec, a wcześniej na śniadanie zjedliśmy porządne, sycące haggis.

Wszystko jak w książce Jamesa Rebanksa, którą być może wtedy właśnie pisał, kończąc słowami „To jest właśnie moje życie. Żadnego innego nie pragnę”. Dla nas, mieszczuchów (!) była to tylko krótka przygoda.

James Rebanks „Życie pasterza. Opowieść z Krainy Jezior”, Znak 2017

The post Owce z Krainy Jezior appeared first on Pikinini.

To jedno z początkowych zdań w opracowaniu Joanny Papuzińskiej „Mój bajarz odnowiony”. Tę pozycję znalazłam niedawno w bibliotece. Nowoczesnej, przyjaznej, pełnej wspaniale ilustrowanych, nagradzanych, wabiących młodego czytelnika książek. Nie ma jednak wśród nich tych „najbarwniejszych”, o których pisze Papuzińska.

.

Literatura dziecięco-młodzieżowa z lat 1918-39 nie zachwycała zapewne ilustracjami. Pojawiła się w świecie, który już nie istnieje i któremu było dane pojawić się tylko na bardzo krótko. „Polska międzywojenna była bulgocącym kotłem narodów, kultur i wiar, grup społecznych i poziomów cywilizacyjnych (…) gdzie jedni jeździli nowoczesnymi samochodami, a inni chodzili w lipowych łapciach”. To jeden z impulsów barwnego świata, drugim był zupełny brak pojęcia poprawności politycznej.

„Autor współczesny staje przed szeregiem ograniczeń jakie narzuca mu cała filozofia społeczna. Musi zaspokoić wymagania poprawności politycznej (wszyscy są dobrzy i nikt nie może być dyskryminowany ze względu na narodowość, rasę, poglądy czy płeć); pedagogiki (nie może być w utworze indoktrynacji, prozelityzmu); psychologii (nie może być traumatyczny, pobudzać agresji i innych negatywnych uczuć).”

Aby sprostać tym wymogom, współczesna literatura zamyka się na problemy społeczne, ucieka w światy alternatywne lub ulega dziecięcemu spojrzeniu egocentrycznemu.

Tymczasem bycie „odpowiedzialnym za kraj, świat to wielkie brzemię”, o czym przekonywał choćby Janusz Korczak, wkładając na dziecięcą głowę Maciusia królewską koronę. W ten sposób obciążał też każdego ze swych młodych czytelników odpowiedzialnością obywatelską i popychał ku dorosłości. Zdolność do wyrzeczeń i ofiar nie jest już popularną postawą. Tym bardziej nie obarcza się nią zbyt często dzieci.

Papuzińska porównuje do siebie lata 1918 i 1989, czasy wybuchu wolności: „Jakże skrajnie odmiennie zareagowało na nią piśmiennictwo dla młodych! Jest to nierozszyfrowanym znakiem czasu.” W początkowych latach międzywojnia, próbowano opisać wszystko, czego poprzednio zabraniała cenzura. Współcześnie „odsunęliśmy” dzieci od historii i polityki, kontynuując niejako strategię PRL-u.

Wtedy to wprowadzono ogólną zasadę, że wszystkie egzemplarze wydań przedwojennych muszą być usunięte z dziecięcych księgozbiorów. „Strategia ta niewiele tylko odbiegła od reguł polityki kulturalnej Rosji Radzieckiej, gdzie obowiązywała reguła „spalonej ziemi” oznaczająca, że żaden utwór napisany w ustroju burżuazyjnym nie może być udostępniany dzieciom epoki socjalizmu”.

Równoległym sposobem zacierania pamięci pokoleniowej było wydawanie przedwojennych powieści, pod znanymi wszystkim tytułami, ale z „uzdatnioną”, przerobioną treścią, czasami przy udziale samych autorów. Ci którzy nie poszli tą drogą lub ich książki zupełnie się do tego nie nadawały, zniknęli ze świadomości czytelniczej.

W książce znajdziecie sporo znanych i nieznanych nazwisk autorów, opisów ich twórczości: Makuszyński, Kossak-Szczucka, Szelburg-Zarembina, Brzechwa, Morcinek, Korczak, Kamiński, Żurakowska, Ostrowska, Zakrzewska, Woroniecki, Ossendowski, Reutówna, Rogoszówna, Radlińska.

Rzeczywistość, którą opisywali skazano na zapomnienie. Czytelnikom odebrano tożsamość historyczną ale też możliwość wartościowego „dorastania”. Opowieści o polskich zwycięstwach, walkach, dzielnych postaciach, o wywózkach na Syberię, osadzenie w geograficznym kontekście Polski „od morza do morza”, nie mogło zostać zaakceptowane. W kanonie socjalistycznej poprawności politycznej nie mieściła się nawet opisywana czasami emigracja „za chlebem”, która zbytnio kojarzyła się z wolnością.

Upływ czasu nie pomaga literaturze międzywojennej. Problemy sprzed prawie stu lat stają się niezrozumiałe, podobnie jak styl wyrażanych emocji i archaiczny już język. Na utożsamienie się z tą warstwą dawnego świata nie ma już szansy. Wciąż możemy jednak poprowadzić dzieci drogą odwagi, wytrwałości, zaradności i cnót obywatelskich. Warto nadać więcej barw współczesnej literaturze dla dzieci, zwłaszcza, że tak pięknie rozwija się ilustracja.

.Joanna Papuzińska „Mój bajarz odnowiony”, Wydawnictwo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich 2014

.

The post Najbarwniejsze lata literatury dziecięcej appeared first on Pikinini.

Księżniczka tak je wspomina: „Najżywiej pamiętam Świętego Mikołaja, bo tamtego dnia dnia wszystkie dzieci były odświętnie poubierane. Ile z nich mogło, założyło polskie stroje, były trzy wielbłądy niosące kadzidło i mirrę tak, jak opisuje to Pismo Święte. Był Święty Mikołaj, a z nim nowo narodzony Pan Jezus. (…) Obraz dzieci wchodzących po czymś w rodzaju pochyłego trapu na scenę wciąż tkwi głeboko w mojej pamięci. Tego dnia dostaliśmy lalki w polskich strojach ludowych. Przy okazji kolejnych świąt, brat i ja ostaliśmy ludowe stroje.”

Hershad to córka maharadży Jam Saheba, który uratował wiele polskich dzieci ewakuowanych w czasie II wojny światowej z terenów Związku Radzieckiego. O tej historii pisałam już TUTAJ. O dzieciach deportowanych w głąb Rosji również TUTAJ.

Dziś spójrzmy na losy tych dzieci oczami mieszkańców Indii.

Skończyłam właśnie czytać książkę „Druga ojczyzna. Polskie dzieci tułacze w Indiach”. Jej autorką jest hinduska dziennikarka Anurandha Bhattacharjee.

Książka oparta jest na wspomnieniach (dużą część zajmują pamiętniki Franka Herzoga) i dokumentach, zawiera wiele zdjęć, szczegółowych sprawozdań, listów. Mnie pozytywnie zaskakują i cieszą fragmenty opisujące historię Polski i wyjaśniające wydarzenia światowe, które doprowadziły do masowej migracji polskiej ludności. Książka przeznaczona jest wszak dla czytelników pochodzących z różnych krajów, myślę jednak że i wielu Polakom przyda się takie podsumowanie. W szkołach nas o tym nie uczono i chyba nie uczy się nadal.

„Wieści o możliwości wyjścia z Rosji przyspieszyły exodus Polaków pracujących w kołchozach i fabrykach na terenie całego Związku Radzieckiego, którzy ruszyli na południe. (…) Strach przed utratą jedynej szansy ucieczki, był większy niż lęk przed ponownymi aresztowaniami, którymi Rosjanie mogliby powstrzymać falę ludzi emigrujących na południe. Zapanowała straszliwa panika i chaos, ponieważ nie było żadnych gwarancji, że ci którzy chcą wyjechać z Rosji, dotrą na czas do punktów zbornych. W końcu tylko 115 tys. ludzi – 78 500 wojskowym i 36 500 cywilom, w tej liczbie 18 000 dzieci, pozwolono opóścić granice Związku Radzieckiego.”

Wielu udało się opuścić „nieludzką ziemię” ale dokąd mieli się udać?

Dzięki Jam Sahebowi, pomocy innych maharadżów, poparciu rządu indyjskiego i różnych osób prywatnych – ok. 5 000 dzieci przetrwało wojenny czas w Indiach. Oddajmy więc głos hinduskiemu maharadży:

„Głęboko wzruszony, przejęty cierpieniami polskiego narodu, a szczególnie losem tych, których dzieciństwo i młodość upływa w tragicznych warunkach najokropniejszej z wojen, pragnąłem w jakiś sposób przyczynić się do polepszenia ich losu. Zaofiarowałem im więc gościnę na ziemiach położonych z dala od zawieruchy wojennej. Może tam w pięknych górach położonych nad brzegami morza dzieci te będą mogły powrócić do zdrowia, może tam uda im się zapomnieć o wszystkim co przeszły i nabrać sił do przyszłej pracy jako obywatele wolnego kraju (…) Jestem niezmiernie rad, że mam możliwość choć w części przyczynić się do ulżenia doli polskich dzieci…”

Autorka książki w wielu miejscach pisze wprost o milczeniu, którym objęto zbrodnie sowieckie wobec Polaków.

„Nikt kto przeżył wywózkę do Związku Radzieckiego (…) nie otrzymał rekompensaty od żadnego rządu (…) Nie przeprowadzono procesów karnych, w których można byłoby osądzić zbrodnie wojenne związane z deportacją 700 tys. cywilów ani masakry katyńskiej 22 tys. polskich oficerów. Nie podano informacji na temat wywiezionych ani jeńców wojennych agencjom pomocy humanitarnej, takim jak Międzynarodowy Czerwony Krzyż (…) Jako, że nikomu nie przypisuje się odpowiedzialności, nikt nie został przez społeczność międzynarodową oskarżony, a syberyjski epizod pozostaje jednym z najbardziej jaskrawych przykładów łamania praw człowieka we współczesności i plamą na historii ludzkości. Polaków w Wielkiej Brytanii zniechęcano do opowiadania o cierpieniach, których doznali w Związku Radzieckim”

Tym większa zasługa tych, którzy mówili i mówią nadal…

A to jeszcze jedno spojrzenie z Indii – nakręcony w bolywoodzkiej konwecji film „Mała Polska w Indiach” (reż. Anu Radha)…

Anuradha Bhattacharjee „Druga ojczyzna. Polskie dzieci tułacze w Indiach”, Wydawnictwo Poznańskie 2014

/

The post Druga ojczyzna appeared first on Pikinini.

Lektura „Metryki nocnika” Iwony Wierzby prowadzi nas przez cywilizacyjne dzieje tego jakże przydatnego ludzkości naczynia. Okazuje się jednak, że oprócz roli utylitarnej, nasz bohater może poszczycić się również działalnością kreatywną! Jakąż inspiracją bywał dla artystycznych i naukowych odkryć wielkich tego świata. Jak sam, dzięki ich staraniom wydoroślał i zmienił się w nowoczesną toaletę.

Piękne ilustracje, zabawne opowieści i kulturalno-historyczna podróż przez wieki w doborowym towarzystwie…No cóż, wśród takich znakomitości i ja pozwoliłam sobie na zaprezentowanie Wam nocnikowego zdjęcia

Dodatkową atrakcją jest tematyczna gra wydrukowana na obwolucie. Grałyśmy w nią wraz z Zosią już wielokrotnie i toaletową wiedzę mamy już całkiem nieźle utrwaloną. Używałyśmy zwykłych pionków i kostki…

…ale można je przecież wykonać samodzielnie – z plasteliny lub kartonu, podobnie jak na tych zdjęciach…

Książkę można kupić TUTAJ. Polecamy ją dla starszych dzieci i rodziców. Bawcie się dobrze

/

The post Nocnik dla każdego appeared first on Pikinini.

Jeszcze jutro możecie je odwiedzić na stoisku Wydawnictwa Albus.

Z Warszawy przywieziemy do Poznania kolejne nagrody dla książki.

Wczoraj „Cztery żywioły i dwa koziołki” zostały wyróżnione nominacją w konkursie PTWK Najpiękniejsze Książki Roku 2013, a w czwartek odebraliśmy Nagrodę Magellana! W Poznaniu mamy więc najlepszy przewodnik dla dzieci w Polsce

Nasz wiosenny sezon wycieczkowy – bonus do zakupu książki już zakończyliśmy, ale zapraszam we wrześniu…

W przyszłą sobotę zapraszam też na promocyjną, darmową wycieczkę dla dorosłych i młodzieży. Szczegółów szukajcie na Facebooku KLIK i na stronie Poznań dla dzieci KLIK

Do zobaczenia

/

The post Cztery żywioły i dwa koziołki nagrodzone Magellanem! appeared first on Pikinini.

Cieszę się, że tyle dzieci polubiło nasze wycieczki i poznański Stary Rynek. Kończymy już prawie wiosenną serię, choć kilka wypraw jeszcze przed nami. Zapraszamy, jeśli będziecie w Poznaniu.

Ja z kolei wybieram się wkrótce na warszawskie Targi Książki po kolejną już nagrodę dla książki „Cztery Żywioły i dwa koziołki”. Zebrało się ich już cztery (!) więc cieszę się bardzo:) Może ktoś z Was również będzie 22 maja na stadionie narodowym? Może spotkamy się na kawie?

Tymczasem zapraszam do wycieczkowej galerii: TUTAJ

Na facebookowe profile z wycieczkami: TUTAJ i TUTAJ

…i do wycieczkowego kalendarium TUTAJ

Miłego weekendu!

/

The post Wiosenne wycieczki appeared first on Pikinini.

Odwiedziły poznańską Biblioteką Raczyńskich…

O historii tego pięknego gmachu możecie przeczytać TUTAJ

Najpierw Pan Kropla porozmawiał ze – stojącą przed Biblioteką – swoją znajomą, Hygieą o twarzy Konstancji Raczyńskiej, a Ziemek z wężem, którym bogini się opiekuje.

Później wszyscy podziwiali nowy gmach. Od zewnątrz…

…i w środku. Najbardziej podobały im się przestronne czytelnie i żywe drzewa rosnące w budynku!

Trochę przestraszyli się uzbrojonych, niemieckich żołnierzy, których tu spotkali.

Najpierw pomyślały, że jednym z nich jest duch Josepha Raczyńskiego, potomka niemieckiej linii rodziny, który był esesmanem i dyrektorem biblioteki w czasie II wojny światowej. Na szczęście to dzięki niemu ocalały wtedy najcenniejsze zbiory. Okazało się jednak, że te dziwne postacie to nie duchy, ale uczestnicy gry miejskiej, którzy raczyli się biblioteczną herbatą:)

Uspokojeni, ruszyli dalej…na wystawę prezentującą wydane w zeszłym roku książki z Poznaniem w tle. Wystawie patronuje pierwszy bibliotekarz zatrudniony przez Edwarda Raczyńskiego – Józef Łukaszewicz. Podobałoby im się w dzisiejszej bibliotece…

Na wystawie, w gablotach prezentujących książki, żywioły znalazły mnóstwo ciekawostek…

Największą uwagę przyciągały jednak te wyróżnione, nominowane do nagrody głównej…

Oj, jak cieszyły się żywioły, kiedy właśnie wśród tych książek zobaczyły swoją ulubioną, opowiadającą oczywiście o nich!

Mówiono o nich nawet w radio:) Posłuchajcie…

/

The post Cztery żywioły w gościnie u Raczyńskich appeared first on Pikinini.